Uitskrop

Vrystaatse storms en verlate plekke

Die Vrystaatse kunstenaar Willem Pretorius se realistiese skilderye word gevier in ʼn nuwe pragpublikasie van Protea Uitgewers.

Landskapskilderye in die realistiese tradisie gaan oor oëverblindery. Dis iets wat jy teen jou muur kan hang, in werklikheid ʼn lap van katoen wat oor ʼn houtraam gespan is, waarop iemand ʼn onderlaag geverf het, dalk met houtskool, dalk met verdunde verf, en dan lae olieverf aangewend het om die illusie van ʼn  werklike plek te bewerkstellig. Die toneel lyk driedimensioneel, omdat dit met perspektief werk. Die stukkende rondomtalie op die voorgrond is groter as die bloekoms in die agtergrond. Tipies is die voorgrond donkerder en die agtergrond effe wasig – die illusie van diepte. Gewoonlik kan jy die horison sien, soms selfs in ʼn halfvol swembad gereflekteer. Daar is lig en skaduwees wat aandui watter tyd van die dag die toneel afspeel.

Willem Pretorius, Iewers êrens. Inleiding deur Andries Bezuidenhout. Protea Uitgewers, 2022

Ons weet Suid-Afrika se landskap lê vol wrakstukke. Van ons landskappe is so deur menslike onnoselheid en gierigheid omvorm dat dat dit wat voorheen daar was soms onherkenbaar geword het – gedwonge verskuiwings, suurwater wat by myne uitsypel en dreig om die Wieg van die Mensdom te verander, ontwikkelaars wat historiese geboue sloop om winkelsentrumtempels op te rig, lede van dorpsrade wat eerder in stede gaan woon as om hul eie dorpe se paaie, drade en pype in stand te hou. Soms vind mens egter ook die skoonheid te midde van gruwels en storms (dalk juis): ʼn Vulstasie in die nag waar jy stilhou ten spyte van die feit dat jou kinders reeds slaap omdat die petrol amper klaar is, daardie sonderlinge Vrystaatse donderstorm, die vragmotor wat teen skemer om die draai kom, ʼn uitgediende duikplank of rondomtalie, die betontafel langs die pad waar jy nie meer stilhou om gekookte eiers en toebroodjies te eet nie. Dan gaan sit jy in die huis in Rosendal met die foto en jy vang ʼn plek – iewers êrens – in olie op doek vas – die kuns se mees duursame medium –en jy weet wat jy pas gedoen het nie net is om van Stella af hierheen toe te ry nie.

Willem Pretorius, Iewers êrens. Inleiding deur Andries Bezuidenhout. Protea Uitgewers, 2022

Lees hier meer op die kunsblad

SKROP KORTSTORIEWEDSTRYD:

ʼn NUWE BEGIN

WENNER

Daar’s niks soos wáááre liefde … deur Jan Schaafsma

ʼn Speelse verkenning van jeugdige liefde, geskryf met ʼn eiesoortige flair, geestigheid en taalskeppende verbeelding.

NAASWENNER

Die lening deur Hendrik Botha

Hierdie kostelike storie van twee oumense met ʼn versoek en ʼn plan B word vertel in ʼn direkte, gestroopte en byna filmiese styl wat bou na ʼn humorsitiese wending in die slotreël.

Baie geluk aan die skrywers. Julle pryspakkies boeke is op pad.

Lees die wenstories hier

SKROP is ‘n aanlyn-publikasie oor goeie boeke, vermaak, kuns en kos.

Wie is ons

Redakteur Johannesburg:
Schalk Schoombie
Redakteur Boeke:
Riana Wilkens
Redakteur Uiteet:
Kobus Burger
Redakteur Vermaak:
Paul Boekkooi
Redakteur Kuns:
Johan Myburg
Redakteur Kaapstad:
Mariana Malan
Webbladontwerp:
Marselé Prinsloo
Kunstenaar:
Alisa Rebel

COVID-19 Corona Virus South African Resource Portal

Emergency Hotline:
0800 029 999

WhatsApp Support Line:
0600 123456

The most valuable lesson you learn when you work in a restaurant is that the customer walks in with elevated expectations . . .  They want to feel that the meal is a special occasion, an experience worth leaving home for. If all goes well, the happy memories will linger, they’ll rave about to their friends, and they’ll be back.

A Taste for Life, How the Spur Legend was born by Allen Ambor, Tafelberg, 2021

I don’t know that art can be understood in any final way. Not with language. But a search for understanding tends to open one’s eyes rather than close them.

Jasper Johns, die ikoniese Amerikaanse kunstenaar en skilder van die abstrakte Amerikaanse vlag, onderhoud deur Belinda Luscombe in Time, October 11/18 2021

Lees nog aanhalings

Boeke

Riana Wilkens kies haar Top 10 romans van 2021Schalk Schoombie se Top 10 romans van 2021

Voorstoep

Schalk Schoombie skryf oor vloekende gedigte en gesels met Hertzogpryswenner en digter Johan MyburgMercy Kannemeyer skryf oor Generasie Angstig: Millenniërs

Lees nou
Lees nou

In die begin

Openingsparagrawe

Vermaak

Schalk Schoombie resenseer die polisiereeks Line of Duty 6 en die fliek The Power of the Dog; Paul Boekkooi resenseer die musiekfliek West Side Story; Kobus Burger resenseer die reeks Hacks en kies sy Top 10 reekse van 2021

Lees nou
Lees nou

Encore

Paul Boekkooi resenseer Jonathan Roxmouth in Back in Lights; Anna-Retha Green resenseer Neil Sandilands se album Die Groot Vyf

Kuns

Padkos deur Lien Botha; 5 vrae aan die Rosendalse kunstenaar, Lein Smuts; Noami Morgan skryf oor Adelheid von Maltitz se uitstalling Site, Materiality and Loss; Johan Myburg skryf oor Willem Boshoff se uitstalling The Blind Alphabet – Letter B: Babery to Bigeminate

Lees nou
Lees nou

Kos

Kobus Burger eet by die Victoria-boetiekhotel in Hofmeyr, Oos-Kaap; Riana se feestelike somerslaai; Maklike sosatiemarinade vir Braaidag; SJA de Villiers se pannekoekresep

Kortstories

Anderkant die drumpel deur Dominique Fischedick; Anderkant Heathrow deur Anton Dockel; Omdraai deur Elmi Smith; Uit die newels deur Magdalena Louw; Die ou man op die bed deur Alma Swart; Skryf in vir ons nuwe kortstoriedstrydDie nuwe begin.

Lees nou
Lees nou